بهترین مارک چراغ خیابانی کدام است؟ ۱۲ معیار انتخاب برند چراغ خیابانی LED

پاسخ کوتاه: بهترین مارک چراغ خیابانی برندی است که سازنده واقعی محصول باشد، برای هر مدل فایل نوری IES/LDT و برگه مشخصات کامل منتشر کند، شار نوری و بهره نوری (لومن بر وات) را شفاف اعلام کند، IP و IK روشن داشته باشد، گارانتی را مکتوب بدهد، در ایران خدمات پس از فروش داشته باشد و پروژه اجراشده قابل‌بازدید معرفی کند.

بهترین مارک چراغ خیابانی را نمی‌شود با یک فهرست رتبه‌بندی‌شده انتخاب کرد؛ برندی که برای یک بزرگراه پرتردد مناسب است، لزوماً بهترین گزینه برای کوچه‌های یک شهرک مسکونی نیست. آنچه در همه پروژه‌ها ثابت می‌ماند، معیارهای سنجش است. این راهنما برای کارشناسان شهرداری، پیمانکاران، مشاوران طراحی روشنایی و خریداران پروژه‌های راه و صنعتی نوشته شده و نشان می‌دهد پیش از امضای سفارش، از هر برند چه مدرکی بخواهید و چه پاسخی را قانع‌کننده بدانید.

اگر به دنبال مشخصات و مدل‌های چراغ خیابانی گلنور هستید، صفحه چراغ خیابانی و روشنایی معابر گلنور را ببینید.

چرا «بهترین برند چراغ خیابانی» یک نام نیست، یک چک‌لیست است

چراغ خیابانی تجهیزی است که سال‌ها در گرما، سرما، باران، گردوغبار و نوسان برق کار می‌کند و تعویض آن روی پایه به بالابر، نیروی فنی و گاهی بستن معبر نیاز دارد. پس خرید درست یعنی کاهش ریسک در تمام عمر چراغ، نه فقط در روز تحویل. برندی را خوب بدانید که بتواند ادعاهایش را با سند نشان دهد. در ادامه، دوازده معیار را به ترتیبی آورده‌ایم که در ارزیابی فنی و تجاری یک پیشنهاد به کار می‌آیند.

۱. تولید کننده چراغ خیابانی ایرانی یا واردکننده و برچسب‌زن؟

اولین پرسش این است که با سازنده طرف هستید یا با فروشنده‌ای که محصول دیگران را با نام خود عرضه می‌کند. تولیدکننده به طراحی بدنه، انتخاب قطعات، مونتاژ و کنترل کیفیت دسترسی مستقیم دارد و وقتی مشکلی پیش بیاید، می‌تواند علت را ریشه‌یابی کند. برچسب‌زن معمولاً فقط می‌تواند قطعه را عوض کند.

چگونه بفهمیم برند واقعاً تولیدکننده است؟

• نشانی کارخانه و امکان بازدید از خط تولید را بپرسید.
• ببینید آیا مدل‌ها نسل‌بندی و نام‌گذاری منظمی دارند و در طول زمان به‌روز شده‌اند.
• از کارشناس فنی درباره جزئیات طراحی (هیت‌سینک، لنز، درایور) سؤال کنید؛ پاسخ فروشنده و پاسخ طراح به‌سرعت از هم تشخیص داده می‌شود.

۲. داده نوری واقعی و شفافیت کاتالوگ: فایل IES/LDT و DIALux

مهم‌ترین سند فنی یک چراغ خیابانی، فایل فوتومتری آن است. فایل‌های IES و LDT منحنی پخش نور چراغ را توصیف می‌کنند و طراح با واردکردن آن‌ها در نرم‌افزاری مانند DIALux می‌تواند پیش از خرید ببیند چراغ روی معبر واقعی، با ارتفاع پایه و فاصله واقعی، به سطح روشنایی و یکنواختی لازم می‌رسد یا نه.

برندی که برای مدل‌هایش فایل نوری منتشر نمی‌کند، عملاً از شما می‌خواهد بدون محاسبه خرید کنید. علاوه بر فایل نوری، برگه مشخصات (دیتاشیت) هر مدل باید دست‌کم این موارد را داشته باشد: توان، شار نوری، بهره نوری، دمای رنگ و شاخص نمود رنگ، درجه IP و IK، ضریب توان، بازه دمای کار، قطر اتصال و مدت گارانتی. جای خالی هر کدام از این‌ها را از فروشنده بپرسید.

۳. شار نوری و بهره نوری؛ نشانه چراغ خیابانی LED خوب

وات فقط مصرف برق را نشان می‌دهد، نه مقدار نور را. دو چراغ هم‌توان می‌توانند شار نوری بسیار متفاوتی داشته باشند. معیار درست مقایسه، شار نوری (لومن) و بهره نوری (لومن بر وات) است. یک چراغ خیابانی LED خوب نور بیشتری به ازای هر وات می‌دهد و این عدد را در برگه مشخصات و فایل نوری با هم سازگار نشان می‌دهد.

دو نکته را در نظر داشته باشید:

• بپرسید لومن اعلام‌شده، شار خروجی کل چراغ است یا شار تراشه‌های LED پیش از تلفات لنز و حرارت. آنچه به خیابان می‌رسد، شار خروجی چراغ است.
• اگر عدد اعلام‌شده با فایل IES همان مدل نمی‌خواند، به سند فوتومتری اعتماد کنید و توضیح بخواهید.

برای آشنایی بیشتر با این موضوع، مقاله چرا توان (وات) به‌تنهایی معیار مقایسه نیست را بخوانید.

چراغ خیابانی چند وات بخریم؟ راهنمای چراغ خیابانی ۵۰، ۱۰۰، ۱۵۰ و ۲۰۰ وات

پاسخ دقیق این پرسش فقط از محاسبه روشنایی به دست می‌آید: عرض معبر و تعداد خطوط، آرایش پایه‌ها، ارتفاع نصب، طول سرانداز، کلاس روشنایی و منحنی پخش چراغ تعیین می‌کنند چه توانی لازم است. هیچ عدد ثابتی برای «خیابان» یا «بزرگراه» وجود ندارد. با این حال، دانستن گزینه‌های موجود در هر توان به شما کمک می‌کند پیشنهادها را مقایسه کنید. برای نمونه، در سبد گلنور:

همین جدول نشان می‌دهد چرا مقایسه بر اساس وات گمراه‌کننده است: در توان ۲۰۰ وات، شار نوری دو مدل از یک تولیدکننده تفاوت زیادی دارد. توان‌های پایین‌تر و بالاتر هم وجود دارد؛ از ستاره XS نسل دو با ۱۰ تا ۴۵ وات و سارینا با ۲۰ تا ۳۵ وات (۲٬۶۰۰ تا ۴٬۲۰۰ لومن) تا ستاره L نسل دو (۲۱۰ و ۲۵۰ وات) و ستاره XL نسل دو (۳۲۰ و ۳۸۰ وات). روش درست این است که چند گزینه را با فایل نوری در DIALux مقایسه کنید و ترکیبی را برگزینید که با کمترین تعداد پایه به معیارهای کلاس روشنایی برسد.

۴. کیفیت درایور و حفاظت در برابر نوسان و ضربه ولتاژ

درایور قلب الکترونیکی چراغ LED است و در بسیاری از خرابی‌های میدانی، نقطه ضعف اصلی همین قطعه است، نه خود LED. از برند بخواهید سازنده و مشخصات درایور، ضریب توان، بازه ولتاژ ورودی و نوع حفاظت در برابر ضربه ولتاژ (سرج) را مکتوب اعلام کند. در شبکه‌هایی که نوسان برق یا صاعقه رایج است، سطح حفاظت سرج و امکان افزودن محافظ جداگانه را در قرارداد مشخص کنید. همچنین بپرسید آیا درایور به‌تنهایی قابل تعویض است یا با خرابی آن باید کل چراغ را عوض کرد.

۵. طراحی حرارتی، هیت‌سینک و جنس بدنه

گرما دشمن طول عمر LED و درایور است. بدنه چراغ خیابانی باید گرما را به‌خوبی از تراشه‌ها دور کند؛ به همین دلیل جنس و طراحی هیت‌سینک اهمیت زیادی دارد. بدنه آلومینیوم دایکاست (ریخته‌گری تحت فشار) با پره‌های خنک‌کننده مناسب، رایج‌ترین راه‌حل در چراغ‌های خیابانی باکیفیت است. بازه دمای کار چراغ را در برگه مشخصات ببینید و آن را با اقلیم پروژه، از مناطق گرم جنوب تا سرمای شمال‌غرب، مقایسه کنید. پوشش رنگ بدنه و پیچ‌ومهره‌ها هم در برابر خوردگی، به‌ویژه در مناطق ساحلی، باید بررسی شود.

۶. درجه حفاظت IP و مقاومت ضربه IK

• IP: نشان می‌دهد چراغ در برابر نفوذ گردوغبار و آب چقدر محافظت می‌شود. برای چراغ خیابانی، IP66 حفاظت کامل در برابر گردوغبار و جت قوی آب را نشان می‌دهد.
• IK: مقاومت بدنه یا شیشه را در برابر ضربه مکانیکی نشان می‌دهد؛ عدد بالاتر یعنی مقاومت بیشتر. در معابری که احتمال پرتاب سنگ یا آسیب عمدی هست، IK اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

بپرسید IK اعلام‌شده مربوط به کدام بخش است (بدنه یا شیشه) و آیا برای همه توان‌های یک خانواده یکسان است.

۷. اپتیک، کلاس روشنایی معبر و کنترل خیرگی

چراغ خیابانی خوب نور را همان جایی می‌فرستد که لازم است: روی سطح راه و پیاده‌رو، نه به آسمان یا چشم راننده. لنزهای خیابانی با منحنی‌های پخش مختلف برای عرض‌های گوناگون معبر طراحی می‌شوند.

EN 13201 و کلاس‌های روشنایی

در بسیاری از پروژه‌ها کلاس روشنایی طبق استاندارد اروپایی EN 13201 یا ضوابط کارفرما و دستگاه بهره‌بردار تعیین می‌شود. در این استاندارد، کلاس‌های M برای معابر سواره و بر پایه درخشندگی سطح راه، کلاس‌های C برای نواحی تقاطع مانند میدان و چهارراه و کلاس‌های P برای مسیر عابر و معابر کم‌سرعت است. برند خوب باید بتواند با فایل نوری نشان دهد چراغش در طرح شما به معیارهای کلاس انتخاب‌شده می‌رسد.

Full Cut-off و آلودگی نوری

اپتیک Full Cut-off یعنی چراغ نوری بالاتر از افق نمی‌فرستد. این ویژگی خیرگی را کم می‌کند، از هدررفت نور به آسمان جلوگیری می‌کند و به کاهش آلودگی نوری کمک می‌کند.

۸. دمای رنگ و شاخص نمود رنگ

دمای رنگ را کارفرما یا طراح بر اساس نوع معبر و ضوابط پروژه انتخاب می‌کند. نور گرم‌تر (حدود ۳۰۰۰ کلوین) معمولاً در محیط‌های مسکونی و بافت تاریخی و نور خنثی (حدود ۴۰۰۰ کلوین) در بسیاری از خیابان‌ها و بزرگراه‌ها به کار می‌رود. برندی را ترجیح دهید که برای یک مدل چند دمای رنگ عرضه کند تا مجبور نشوید برای تغییر دمای رنگ، مدل یا برند را عوض کنید. شاخص نمود رنگ (CRI) را هم در برگه مشخصات بخواهید.

۹. گارانتی مکتوب و طول عمر اعلام‌شده

گارانتی شفاهی ارزشی ندارد. متن گارانتی باید مدت، دامنه پوشش (چه عیوبی شامل می‌شود و چه مواردی مستثناست)، شرایط نصب و مرجع تشخیص عیب را روشن بگوید. طول عمر را هم با شاخص استاندارد مانند L70B10 بخواهید؛ یعنی زمانی که تا آن، شار نوری ۹۰ درصد چراغ‌ها دست‌کم ۷۰ درصد مقدار اولیه باقی می‌ماند. عدد طول عمر بدون این تعریف قابل مقایسه نیست.

۱۰. خدمات پس از فروش و قطعه یدکی در ایران

پرسش کلیدی این است: اگر سه سال بعد یک چراغ در شهر شما خراب شود، چه کسی و چقدر سریع پاسخ می‌دهد؟ مراکز خدمات در استان‌ها، شماره تماس مشخص، روال ثبت درخواست و تأمین قطعه (درایور، لنز، واشر آب‌بندی) برای مدل‌های فروخته‌شده را بررسی کنید. برای پروژه‌های شهری که سال‌ها نگهداری می‌شوند، تداوم تولید یک خانواده یا سازگاری نسل جدید با نسل قبل نیز اهمیت دارد.

۱۱. مستندات آزمون و پروژه‌های قابل‌بازدید

ادعای انطباق با استاندارد باید با گزارش آزمون یا گواهی معتبر همراه باشد. از برند بخواهید گزارش آزمون فوتومتری و ایمنی هر مدل را ارائه کند و نام آزمایشگاه و تاریخ آزمون را بررسی کنید. مهم‌تر از هر کاتالوگی، پروژه‌های اجراشده است: نام، محل و سال اجرای پروژه‌های مشابه پروژه خود را بخواهید و در صورت امکان، از آن‌ها در شب بازدید کنید. چراغی که چند سال در یک بزرگراه کار کرده، گویاتر از هر بروشوری است.

۱۲. سازگاری با پایه و سرانداز

در پروژه‌های نوسازی، سرچراغی LED معمولاً روی همان سرانداز قبلی نصب می‌شود. قطر اتصال (Spigot) چراغ باید با سرانداز یکی باشد؛ این عدد را در برگه مشخصات چک کنید. اگر پایه و چراغ را با هم می‌خرید، تأمین هر دو از یک منبع، هماهنگی ارتفاع، طول سرانداز و زاویه نصب با طرح DIALux را ساده‌تر می‌کند.

قیمت چراغ خیابانی در برابر هزینه کل مالکیت

قیمت چراغ خیابانی به توان و شار نوری، نوع لنز، درایور، بدنه، درجه حفاظت، دمای رنگ و مدت گارانتی بستگی دارد. اما ارزان‌ترین پیشنهاد لزوماً ارزان‌ترین انتخاب نیست. هزینه واقعی یک چراغ در طول عمرش از چند بخش تشکیل می‌شود:

• قیمت خرید چراغ و در صورت نیاز پایه و سرانداز؛
• هزینه انرژی: چراغی با بهره نوری بالاتر برای رسیدن به همان سطح روشنایی، توان کمتری می‌خواهد و گاهی تعداد پایه کمتری لازم دارد؛
• هزینه نگهداری: هر بار خرابی یعنی بالابر، نیروی فنی و گاهی بستن معبر؛
• ریسک توقف: خاموشی یک معبر برای ایمنی و رضایت شهروندان هزینه دارد.

برای مقایسه منصفانه، پیشنهادها را بر اساس یک طرح روشنایی یکسان (همان معبر، همان کلاس و همان فاصله پایه) بسنجید، نه بر اساس قیمت هر عدد چراغ.

چک‌لیست انتخاب بهترین مارک چراغ خیابانی

گلنور چگونه به این معیارها پاسخ می‌دهد

گلنور تولیدکننده چراغ‌های روشنایی شهری، صنعتی و معماری است و چراغ‌های خیابانی آن در کارخانه گلنور در اصفهان ساخته می‌شوند. وضعیت معیارهای بالا در چراغ‌های خیابانی گلنور این‌گونه است:

• سبد توان: خانواده‌های ستاره نسل دو (XS تا XL)، سارینا و سهیل (i-1 تا i-4)، از ۱۰ تا ۳۸۰ وات.
• بهره نوری: خانواده ستاره نسل دو، بسته به مدل، ۱۵۲ تا ۱۹۰ لومن بر وات بهره نوری و ۱٬۸۳۰ تا ۶۸٬۰۰۰ لومن شار نوری دارد. شار نوری هر مدل در صفحه همان محصول آمده است.
• داده نوری و DIALux: گلنور عضو رسمی DIALux (سطح Silver) است و برای چراغ‌های خیابانی‌اش فایل IES و LDT ارائه می‌کند. پلاگین آنلاین و آفلاین گلنور از صفحه دیالوکس گلنور در دسترس است.
• بدنه و حفاظت: همه مدل‌های فعال بدنه آلومینیوم دایکاست، شیشه سکوریت، IP66، ضریب توان ۰٫۹۵ و کلاس عایقی I دارند. IK بدنه در خانواده ستاره نسل دو IK09 اعلام شده است. بازه دمای کار هر مدل در برگه مشخصات آن آمده است.
• اپتیک: همه چراغ‌های خیابانی گلنور اپتیک Full Cut-off دارند.
• دمای رنگ: چراغ‌های خیابانی گلنور در بازه ۳۰۰۰ تا ۶۵۰۰ کلوین عرضه می‌شوند؛ CRI مدل‌های فعال ۷۵ است.
• گارانتی و طول عمر: ستاره نسل دو ۷ سال، سارینا ۵ سال و سهیل ۳ سال گارانتی دارند. طول عمر L70B10 برای ستاره و سارینا ۱۰۰ هزار ساعت و برای سهیل ۷۰ هزار ساعت اعلام شده است. شرایط مکتوب گارانتی در صفحه خدمات پس از فروش گلنور منتشر شده است.
• خدمات پس از فروش: فهرست مراکز خدمات پس از فروش گلنور در چند شهر کشور، همراه با راه ثبت درخواست، در همان صفحه آمده است.
• پایه و سرانداز: قطر اتصال مدل‌ها بسته به مدل ۳۳ تا ۶۰ میلی‌متر است. گلنور پایه روشنایی کونیک، پایه چندوجهی، سرانداز و سایر پایه‌ها را در بخش سازه‌های فولادی عرضه می‌کند.
• پروژه‌های قابل‌بازدید: از جمله روشنایی آزادراه اصفهان–شیراز، روشنایی معابر جزیره کیش، بزرگراه بصره به زبیر و بلوار فیض اصفهان؛ در سه پروژه نخست، پایه‌ها نیز همراه چراغ‌ها تأمین شده است. فهرست کامل در پروژه‌های روشنایی معابر و جاده‌ها آمده است.
• چراغ خیابانی خورشیدی: گلنور چراغ خیابانی خورشیدی هم ارائه می‌کند؛ برای مدل و مشخصات با واحد فروش تماس بگیرید.

برای قیمت، آخرین لیست قیمت محصولات گلنور را ببینید یا برای استعلام پروژه‌ای، عرض معبر، ارتفاع پایه و تعداد موردنیاز را برای واحد فروش گلنور بفرستید یا به نمایندگی‌های فروش مراجعه کنید. درباره نوسازی شبکه روشنایی هم مقاله بهینه‌سازی روشنایی معابر با سری HE را بخوانید.

انتخاب چراغ مناسب پروژه: همه مدل‌ها، مشخصات فنی و فایل‌های نوری را در صفحه چراغ خیابانی LED گلنور ببینید.